Deze paragraaf gaat op hoofdlijnen in op de visie, de uitvoering, de resultaten en risico’s van het grondbeleid. Het Herfstbericht Vastgoed 2026 (hierna: Herfstbericht) gaat uitgebreider in op de uitvoering van het actief gevoerde grondbeleid.
Visie
De gemeente zet grondbeleid in om de groei en ontwikkeling van Deurne mogelijk te maken. Het grondbeleid ondersteunt de opgaven op het gebied van wonen, werken, voorzieningen, duurzaamheid en leefbaarheid. De gemeente werkt daarbij aan voldoende woningen voor verschillende doelgroepen, ruimte voor economische ontwikkeling en een aantrekkelijke leefomgeving. Afhankelijk van de situatie kiest de gemeente voor een actieve, faciliterende of situationele rol. De uitvoering vindt plaats binnen de kaders van de Nota Grondbeleid 2024, de Omgevingswet en het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Het grondbeleid draagt bij aan de ambities uit het coalitieakkoord 2026-2030 en het Groeiplan Deurne.
Uitvoering
De uitvoering vindt plaats via grondexploitaties, voorbereidingskredieten, strategische grondverwerving en samenwerking met particuliere initiatiefnemers. Zo zorgt de gemeente voor voldoende ruimte voor woningbouw, werkgelegenheid, mobiliteit en maatschappelijke voorzieningen. Na afsluiting van de grondexploitaties Helenaveen Zuid, Liessel Berktsedijk en Binderen Zuid bestaat het grondbedrijf uit elf actieve grondexploitaties. Daarnaast werkt de gemeente aan de verdere voorbereiding van de ontwikkelingen Kranenmortel Zuid, Meistraat fase 2 en Kleine Bottel. Ook ondersteunt de gemeente particuliere woningbouw- en bedrijfsinitiatieven. Zo levert het grondbeleid een bijdrage aan de groei van Deurne en een evenwichtige ruimtelijke ontwikkeling van de gemeente.
Grondexploitaties
Het grondbedrijf draagt bij aan de ontwikkeling van Deurne door ruimte te bieden voor woningbouw, bedrijvigheid en voorzieningen. Het college actualiseert de grondexploitaties twee keer per jaar en verwerkt daarbij nieuwe inzichten uit projecten en marktontwikkelingen. In het Herfstbericht Vastgoed 2026 zijn onder meer kostenstijgingen, grondverwervingen en aangepaste projectuitgangspunten verwerkt. Vooral de hogere kosten voor grond-, weg- en waterbouw hebben een negatief effect op de financiële resultaten van het grondbedrijf.
Met het Herfstbericht 2026 wordt voorgesteld de grondexploitaties Helenaveen Zuid, Liessel Berktsedijk en Binderen Zuid af te sluiten. Daarna bestaat het grondbedrijf uit elf actieve grondexploitaties. Het geprognosticeerde resultaat bedraagt per 1 januari 2026 € 5,8 miljoen negatief op basis van netto contante waarde. Dit tekort wordt volledig afgedekt door de Voorziening Verlieslatende Exploitaties. De gemeente actualiseert de risico's periodiek en verwerkt deze in de benodigde voorzieningen en reserves. De uitkomsten van de actualisatie zijn verwerkt in de meerjarige prognoses van het grondbedrijf en in de begroting 2027-2030.
Financiële resultaten en verwachte winstneming
In onderstaande tabel staan de (verwachte) financiële resultaten van de geactualiseerde grondexploitaties.
NCW = netto contante waarde per 1 januari 2026
EW = eindwaarde per 31 december van het verwachte eindjaar
Het grondbedrijf blijft de komende jaren bijdragen aan de ontwikkeling van Deurne. Met het Herfstbericht Vastgoed 2026 wordt voorgesteld de grondexploitaties Helenaveen Zuid, Liessel Berktsedijk en Binderen Zuid af te sluiten. Daarna bestaat het grondbedrijf uit elf actieve grondexploitaties. Ook in de komende jaren verwacht de gemeente enkele grondexploitaties af te ronden. Dit is afhankelijk van de voortgang van de woningbouw, de gronduitgifte en de afronding van werkzaamheden.
Per 1 januari 2026 bedraagt het verwachte resultaat van het grondbedrijf € 5,8 miljoen negatief. Dit bedrag wordt volledig opgevangen door de Voorziening Verlieslatende Exploitaties (VVE). Door wijzigingen in de projecten PDV-locatie N270 en Stationsstraat/Haspelweg zijn in de komende jaren extra onttrekkingen aan deze voorziening nodig. Op basis van de huidige prognoses neemt de omvang van de VVE geleidelijk af tot nihil in 2033. Daarmee blijft de financiële positie van het grondbedrijf beheersbaar.
Verschillen ten opzichte van de Jaarrekening 2025
De financiële positie van het grondbedrijf staat onder druk door stijgende kosten in gebiedsontwikkelingen. Vooral de kosten voor het bouw- en woonrijp maken zijn toegenomen door prijsstijgingen in de grond-, weg- en waterbouw. Ook enkele projectspecifieke ontwikkelingen leiden tot hogere kosten. De grondopbrengsten zijn geactualiseerd op basis van de nieuwste projectinzichten en marktontwikkelingen. De financiële resultaten worden op dit moment vooral beïnvloed door hogere kosten en minder door veranderingen in de opbrengsten.
De gemeente brengt de risico’s binnen het grondbedrijf regelmatig in beeld en neemt waar nodig maatregelen. Het bruto risicoprofiel bedraagt € 3,4 miljoen. Voor deze risico’s is € 1,6 miljoen aan afdekking nodig. De beschikbare weerstandscapaciteit is voldoende om de risico’s op te vangen. Daarmee blijft het grondbedrijf financieel beheersbaar en kan de gemeente blijven werken aan de ruimtelijke ontwikkelingen in Deurne.
Voorbereidingskredieten
De gemeente gebruikt voorbereidingskredieten om nieuwe ontwikkelingen voor te bereiden. Eind 2026 zijn er drie voorbereidingskredieten: voor Kranenmortel Zuid, Meistraat fase 2 en Kleine Bottel. Met deze kredieten voert de gemeente onderzoeken uit en werkt zij plannen verder uit.
Voor Kranenmortel Zuid wordt voorgesteld het huidige voorbereidingskrediet af te sluiten en een nieuw krediet beschikbaar te stellen. De gemeente werkt de plannen voor deze locatie verder uit en verwacht in 2027 een voorstel aan de raad voor te leggen. Voor Meistraat fase 2 onderzoekt de gemeente samen met een particuliere grondeigenaar de mogelijkheden voor woningbouw. Voor Kleine Bottel voert de gemeente gesprekken met grondeigenaren en bereidt zij de benodigde procedures voor. De uitkomsten van deze trajecten vormen de basis voor verdere besluitvorming over de ontwikkeling van deze locaties.
Voorziening strategische grondverwerving
De gemeente gebruikt de voorziening strategische grondverwerving om op tijd gronden en vastgoed aan te kopen die belangrijk zijn voor de ontwikkeling van Deurne. Daarmee kan de gemeente sneller inspelen op opgaven op het gebied van wonen, economie en maatschappelijke voorzieningen. Ook in 2027 onderzoekt de gemeente kansen voor toekomstige strategische aankopen. Deze aankopen kunnen bijdragen aan nieuwe woningbouwlocaties, economische ontwikkelingen en maatschappelijke voorzieningen.
Samenvatting
Het geheel van alle grondexploitaties met de reserve en voorziening, die daarmee samenhangen, noemen we samen het grondbedrijf. De afbeelding laat de financiële stromen binnen het grondbedrijf zien.
